12. sınıf seviye tespit sınavında her kurumun uyguladığı tek ve standart bir konu dağılımı yoktur. Sınav yalnızca TYT ağırlıklı hazırlanabileceği gibi 11. sınıf alan konularını ölçebilir veya TYT ile 11. sınıf/AYT kazanımlarını birlikte içeren karma bir yapıda uygulanabilir.
Hangi konuların sorulacağı çoğunlukla şu üç unsura bağlıdır:
- Sınavın hangi tarihte yapıldığı
- Kurumun öğrenciyi hangi amaçla değerlendirdiği
- Öğrencinin sayısal, eşit ağırlık veya sözel alanının belirlenip belirlenmediği
Yaz döneminde veya 12. sınıfın hemen başında yapılan sınavlarda genellikle TYT temeli ile 11. sınıftan gelen alan bilgisi birlikte ölçülür. Yıl içinde yapılan geç kayıt veya sınıf değiştirme sınavlarında ise kurumun o tarihe kadar işlediği 12. sınıf/AYT konuları da sınava eklenebilir.
Kısa cevap: Seviye sınavına girmeden önce kurumdan “Sınav yalnız TYT mi, 11. sınıf alan dersleri de var mı ve hangi konulara kadar sorumluyuz?” bilgisini açıkça alın. Sınavın adına bakarak konu kapsamı tahmin edilmemelidir.
Seviye Tespit Sınavı ÖSYM Sınavı mı?
Hayır. Dershane seviye tespit sınavı, ÖSYM tarafından hazırlanan veya bütün kurumlarda ortak uygulanan resmî bir sınav değildir.
Kurumlar bu sınavı:
- Öğrencinin TYT temelini görmek
- sınıf alan bilgisini ölçmek
- Sınıf hızını belirlemek
- Kaynak seviyesini seçmek
- Etüt ihtiyacını tespit etmek
- TYT ve AYT programındaki başlangıç noktasını belirlemek
- Burs veya indirim oranını değerlendirmek
gibi farklı amaçlarla hazırlayabilir.
Bu nedenle iki ayrı dershanenin aynı tarihte yaptığı “12. sınıf seviye tespit sınavı” tamamen farklı ders ve konu dağılımlarına sahip olabilir.
Seviye sınavının genel amacı ve sınıfların nasıl oluşturulduğu hakkında ayrıntılı bilgi için Dershane Seviye Tespit Sınavı Nedir? rehberini inceleyebilirsiniz.
En Sık Uygulanan Üç Sınav Modeli
1. TYT Ağırlıklı Seviye Tespit Sınavı
Bu modelde öğrencinin temel yeterlilikleri ölçülür.
Sınavda çoğunlukla:
- TYT Türkçe
- TYT temel matematik
- TYT fen bilimleri
- TYT sosyal bilimler
soruları bulunur.
Neden TYT ağırlıklı hazırlanır?
TYT bütün puan türlerindeki öğrenciler için ortak temeldir. Kurum bu sınavla öğrencinin:
- Okuduğunu anlama
- Temel işlem becerisi
- Problem çözme
- Fen kavramlarını kullanma
- Sosyal bilimlerde yorum ve bilgi düzeyi
- Süre yönetimi
konularındaki başlangıç seviyesini görmek isteyebilir.
Bu model özellikle:
- Yaz kampı öncesinde
- Alan sınıfları henüz kesinleşmeden
- sınıfın ilk günlerinde
- Ortak TYT sınıfları oluşturulurken
kullanılabilir.
2. 11. Sınıf Konuları Ağırlıklı Sınav
Bu sınav öğrencinin AYT’ye temel oluşturan alan derslerindeki hazırbulunuşluğunu ölçer.
Sayısal öğrencide
-
- sınıf matematik
- Fizik
- Kimya
- Biyoloji
Eşit ağırlık öğrencisinde
-
- sınıf matematik
- Türk dili ve edebiyatı
- Tarih
- Coğrafya
Sözel öğrencide
- Türk dili ve edebiyatı
- Tarih
- Coğrafya
- İlgili sosyal bilim alanları
sorulabilir.
Neden 11. sınıf konuları ölçülür?
12. sınıf AYT konularının önemli bir bölümü önceki yılın bilgi ve becerileri üzerine kurulur. Örneğin matematikte fonksiyon, trigonometri veya analitik altyapısı zayıf olan öğrenci, ileri konularda daha fazla zorlanabilir.
Kurum öğrencinin hangi alan dersinde temel tamamlama ihtiyacı olduğunu görmek isteyebilir.
3. TYT + 11. Sınıf Karma Sınav
En işlevsel modellerden biri, ortak TYT bölümü ile öğrencinin alanına göre 11. sınıf bölümünün birlikte uygulanmasıdır.
Örnek:
| Bölüm | Amaç |
|---|---|
| TYT Türkçe | Okuma ve yorum becerisi |
| TYT matematik | Temel işlem ve problem |
| TYT fen/sosyal | Ortak temel düzey |
| 11. sınıf matematik | AYT hazırbulunuşluğu |
| Alan dersleri | Sayısal, eşit ağırlık veya sözel seviye |
| Kısa öğrenci görüşmesi | Hedef ve çalışma alışkanlığı |
Bu model, öğrenciyi yalnız toplam nete göre değil TYT ve AYT açısından ayrı değerlendirmeye imkân verir.
Sınav Tarihine Göre Konular Nasıl Değişebilir?
Yaz Tatilinde Yapılan Sınav
11. sınıf yeni tamamlandığı için sınavda:
- TYT temel konuları
- 9, 10 ve 11. sınıftan gelen TYT kazanımları
- sınıf alan dersleri
bulunabilir.
12. sınıf konularının henüz işlenmediği varsayıldığından bu konulardan soru sorulması beklenmez. Yine de kurumun yaz kampında önceden işlediği bir konu varsa kapsam değişebilir.
Okullar Açılmadan Hemen Önce Yapılan Sınav
TYT ve 11. sınıf karma model sık kullanılabilir. Amaç öğrencinin hem ortak temelini hem AYT’ye başlangıç düzeyini görmektir.
12. Sınıfın İlk Aylarında Yapılan Sınav
Kurum:
- TYT
- sınıf alan konuları
- Okulda veya kursta o tarihe kadar işlenen 12. sınıf konuları
üzerinden karma sınav hazırlayabilir.
Yarıyıl veya Geç Kayıt Döneminde Yapılan Sınav
Yıl içinde programa katılacak öğrenci için yalnız TYT sınavı yetersiz kalabilir.
Sınavda:
- Güncel TYT düzeyi
- sınıf alan bilgisi
- Kurumun tamamladığı 12. sınıf/AYT konuları
- Branş bazlı kısa testler
bulunabilir.
Bu sınavın amacı öğrencinin yalnız hangi sınıfa gireceğini değil, kaçırdığı konular için nasıl telafi programı hazırlanacağını da belirlemektir.
Derslere Göre Neler Sorulabilir?
Türkçe
TYT Türkçe bölümünde:
- Paragrafta anlam
- Sözcükte ve cümlede anlam
- Dil bilgisi
- Yazım ve noktalama
- Sözel mantık
gibi alanlar ölçülebilir.
Türkçede öğrencinin yalnız bilgisi değil okuma hızı ve süre kullanımı da önemlidir.
Matematik
TYT ağırlıklı sınavda:
- Temel kavramlar
- Sayılar
- Bölme ve bölünebilme
- Üslü ve köklü ifadeler
- Denklemler
- Oran-orantı
- Problemler
- Temel geometri
sorulabilir.
11. sınıf/AYT ağırlıklı bölümde ise kurumun tercihine göre:
- Fonksiyonlar
- Trigonometri
- Analitik geometri
- Diziler
- Denklem ve eşitsizlikler
- İkinci derece fonksiyonlar
gibi başlıklar ölçülebilir.
Fen Bilimleri
TYT fen bölümünde 9 ve 10. sınıf temel kazanımları öne çıkabilir.
Alan değerlendirmesinde ise 11. sınıf:
- Fizik
- Kimya
- Biyoloji
konuları ayrı testlerle ölçülebilir.
Sosyal Bilimler ve Edebiyat
TYT sosyal bölümünde temel tarih, coğrafya, felsefe ve din kültürü soruları bulunabilir.
Eşit ağırlık ve sözel öğrencilere yönelik alan bölümünde:
- Türk dili ve edebiyatı
- sınıf tarih
- Coğrafya
kazanımları değerlendirilebilir.
Sınavın Konu Listesi Neden Önceden Sorulmalı?
Aynı “12. sınıf seviye sınavı” adı altında:
- 40 soruluk yalnız TYT
- 120 soruluk tam TYT denemesi
- TYT + alan testi
- Yalnız 11. sınıf hazırbulunuşluk sınavı
- Bursluluk ve seviye sınavının birleşimi
uygulanabilir.
Kayıt öncesinde şu bilgileri isteyin:
- Toplam soru sayısı
- Sınav süresi
- Hangi derslerin bulunduğu
- sınıf konularının dâhil olup olmadığı
- sınıfta işlenen konuların sorulup sorulmayacağı
- Alanlara göre farklı kitapçık uygulanıp uygulanmadığı
- Yanlışların doğruyu götürüp götürmediği
- Sınavın burs oranını etkileyip etkilemediği
- Sonucun sınıf belirlemede tek ölçüt olup olmadığı
- Sınav sonrası ayrıntılı rapor verilip verilmeyeceği
Sınıf Yalnızca Bu Sınava Göre mi Belirlenmeli?
Hayır. Tek sınav öğrencinin gerçek düzeyini tam göstermeyebilir.
Sonuç şu nedenlerle değişebilir:
- Sınav heyecanı
- Uykusuzluk
- Uzun süredir deneme çözmeme
- Belirli derslerin o gün daha zor gelmesi
- Soru dağılımının öğrencinin eksik konularına denk gelmesi
- Süreyi yanlış kullanma
Daha sağlıklı sınıf belirleme sisteminde:
- Seviye tespit sonucu
- Son deneme sonuçları
- Okul başarı durumu
- Öğretmen gözlemi
- İlk haftalardaki sınıf performansı
- Ödev ve soru çözüm düzeyi
- Öğrencinin hedefi
birlikte değerlendirilir.
Sınava Özel Hazırlık Yapılmalı mı?
Sınavın amacı gerçek seviyeyi görmek olduğu için haftalarca özel hazırlık yapmak gerekli değildir.
Ancak sınava hazırlıksız ve düzensiz girmek de sonucu yanıltabilir.
Üç günlük kısa hazırlık örneği
| Gün | Çalışma |
|---|---|
| 1. gün | TYT Türkçe + temel matematik kısa tarama |
| 2. gün | 11. sınıf alan derslerinde özet tekrar |
| 3. gün | Kısa karma test + yanlış kontrolü |
Son gece yeni konu öğrenmeye çalışmak yerine uyku ve sınav materyalleri hazırlanmalıdır.
Düşük Sonuç Gelirse Ne Yapılmalı?
Düşük sonuç öğrencinin bütün derslerde aynı düzeyde zayıf olduğunu göstermez.
Rapor şu şekilde incelenmelidir:
| Bulgular | Olası ihtiyaç |
|---|---|
| TYT matematik düşük, alan matematiği orta | Temel güçlendirme |
| TYT iyi, 11. sınıf alan dersleri düşük | AYT temel tamamlama |
| Bilgi var, süre yetmiyor | Zamanlı test ve deneme |
| Türkçe düşük, diğer dersler iyi | Okuma ve paragraf rutini |
| Bütün testler düşük | Temel program + sık takip |
| Tek ders belirgin düşük | Branş etüdü veya özel destek |
Sonuç doğrudan “alt sınıf” etiketi olarak kullanılmamalı; çalışma programına çevrilmelidir.
Yüksek Sonuç Gelirse Ne Yapılmalı?
Yüksek sonuç da öğrencinin hiçbir desteğe ihtiyacı olmadığı anlamına gelmez.
Kontrol edilmesi gerekenler:
- Netler dersler arasında dengeli mi?
- TYT ve AYT sonuçları aynı düzeyde mi?
- Süre rahat mı yetişti?
- Öğrenci ileri sınıfın ders hızına uyabilir mi?
- Hedefi mevcut seviyenin ne kadar üzerinde?
- Seçici sorularda hata türü ne?
Yüksek seviyeli öğrenciye gereksiz temel tekrar yerine branş denemesi, ileri soru çözümü ve hedefe özel program sunulmalıdır.
12. Sınıf Seviye Sınavı Kontrol Listesi
- [ ] Sınavın TYT mi, karma mı olduğunu öğrendim.
- [ ] 11. sınıf konularının kapsamını sordum.
- [ ] Alanlara göre farklı kitapçık olup olmadığını öğrendim.
- [ ] Toplam soru ve süreyi not ettim.
- [ ] Bursluluk ile seviye belirlemenin aynı işlem olup olmadığını sordum.
- [ ] Sonucun tek sınıf belirleme ölçütü olmadığını doğruladım.
- [ ] Ders bazlı rapor verileceğini öğrendim.
- [ ] Sınıf değişikliğinin mümkün olup olmadığını sordum.
- [ ] Düşük derse özel etüt desteğini öğrendim.
- [ ] Sınava yalnız kısa ve gerçekçi tekrar yaptım.
Eryaman Ortadoğulular 12. Sınıf Programı
Eryaman Ortadoğulular 12. Sınıf YKS Hazırlık Programında TYT ve AYT dersleri ayrı planlanır. Haftalık 20 saat zorunlu ders; düzenli deneme, ayrıntılı analiz, bireysel ve grup etütleri, çalışma salonu ve akademik takip sistemiyle desteklenir.
Seviye tespit sınavının güncel kapsamı ve uygulama tarihi kayıt dönemine göre değişebileceği için sınav öncesinde kurumdan doğrudan konu listesi alınmalıdır.
Program ayrıntıları için Eryaman 12. Sınıf YKS Hazırlık Kursu sayfasını inceleyebilirsiniz.
Seviye tespit sınavının güncel tarihi, soru dağılımı ve kayıt koşulları için WhatsApp üzerinden bilgi alın.
Sık Sorulan Sorular
12. sınıf seviye sınavında sadece TYT mi çıkar?
Her kurumda aynı değildir. Yalnız TYT, yalnız 11. sınıf alan konuları veya karma sınav uygulanabilir.
Yazın yapılan sınavda 12. sınıf konusu sorulur mu?
Genellikle öğrencinin henüz işlemediği konular sorulmaz. Ancak kurum yaz kampında konu işlediyse kapsam değişebilir.
11. sınıf konularının tamamı sorulur mu?
Kurumun sınav planına bağlıdır. Konu listesi önceden istenmelidir.
Sınav sonucu sınıfımı kesin belirler mi?
İyi bir sistemde tek sınav yeterli görülmez; okul, deneme ve öğretmen gözlemi de kullanılır.
Seviye sınavına çalışmalı mıyım?
Kısa TYT ve 11. sınıf tekrarı yapılabilir. Gerçek seviyeyi gizleyecek yoğun özel hazırlık önerilmez.
Düşük sınıfa yerleşirsem sonradan değişebilir miyim?
Kurumun uygulamasına göre değişebilir. Düzenli deneme ve öğretmen değerlendirmesiyle sınıf geçişi bulunması daha sağlıklıdır.
Sonuç
12. sınıf seviye tespit sınavında TYT mi yoksa 11. sınıf konuları mı sorulacağına ilişkin bütün kurumlarda geçerli tek bir kural yoktur.
Yaz ve dönem başlangıcında TYT ile 11. sınıf alan bilgisini birlikte ölçen karma sınavlar işlevsel olabilir. Yıl içindeki geç kayıtlarda ise o tarihe kadar işlenmiş 12. sınıf/AYT konuları da kapsama eklenebilir.
Sınava girmeden önce ders, konu, soru sayısı ve sınav amacını kurumdan açıkça öğrenmek gerekir. Sonuç ise tek başına öğrenci etiketi değil, uygun sınıf ve eksik tamamlama programı oluşturmak için kullanılmalıdır.
